Powrót na stronę główną 16wdh.pl


 

Opracowania

Krzysztof Pasternak

Sylwetka Jana Nowaka Jeziorańskiego

Jan Nowak-Jeziorański (właściwie Zdzisław Jeziorański) był i jest uważany za jednego z czterech najważniejszych Polaków w dziejach współczesnej Polski, obok Jana Pawła II, Marka Edelmana oraz Lecha Wałęsy.

Urodzony w 1914 roku w Warszawie, wychowywany w tradycjach Powstania Styczniowego, od zawsze był gorącym patriotą i jako priorytet stawiał sobie zawsze dobro Polski.

Podczas II Wojny Światowej od razu został członkiem podziemnego ruchu oporu, najpierw zajmował się rozwożeniem dywersyjnej bibuły (akcja "N" - szerzenie defetyzmu w szeregach niemieckich), potem odbył trzy słynne podróże jako kurier do Szwecji i dwa razy do Londynu. Właśnie te brawurowe misje przyniosły mu sławę i rozgłos oraz słynne potem miano "Kuriera z Warszawy". Jeszcze podczas wojny wziął ślub z Jadwigą Wolską "Gretą", również działaczką podziemia. Po upadku Powstania Warszawskiego emigruje do Londynu jako mediator sprawy polskiej, z mikrofilmami dokumentującymi walki ukrytymi w gipsie.

W roku 1952 w Monachium staje na czele nowo tworzonego Radia Wolna Europa, z którym będzie związany przez następne 24 lata, cały czas będąc nękanym przez polskie organy bezpieczeństwa.

W 1977 roku ukończył jedną z najsłynniejszych ksiązek polskich okresu II Wojny Światowej czyli swoje wspomnienia pod tytułem "Kurier z Warszawy".

Nieoceniony jest jego późniejszy wysiłek jako lobbysty na rzecz demokracji w Polsce, pomimo, iż przybywał w USA. Miał on również ogromny wkład w starania Polski w celu wejścia do NATO oraz Unii Europejskiej.

Trzy lata temu zjechał do kraju na stałe i zamieszkał przy ul. Czerniakowskiej w Warszawie, gdzie spędził swoje ostatnie chwile.

Zmarł w nocy z czwartku na piątek (20/21 stycznia 2005r.)

przygotował h.o. Krzysztof Pasternak


Związki Jana Nowaka Jeziorańskiego z harcerstwem i Szesnastką:

1927 - wstąpienie do 3 Warszawskiej Drużyny Harcerzy im. x. Józefa Poniatowskiego, działającej przy gimnazjum im. Mickiewicza
1931 - prawdopodobny (niepotwierdzony) udział w defiladzie z okazji 3 Maja w szeregach 3 WDH wspólnie z Szesnastką (pochwała dla obu drużyn)
1939 - początek konspiracji w Tajnej Armii Polskiej pod dowództwem mjr. Jana Włodarkiewicza, Zawiszaka, p.o. drużynowego 16 WDH w 1920r., późniejszego dowódcy "Wachlarza"
2004 - Szesnastka wzięła udział w kręceniu zdjęć do filmu o Janie Nowaku Jeziorańskim, którego współautorami byli Zawiszacy, Mirosław i Sławomir Chojeccy (LN)